Ανατολική Μεσσηνία – Αβία, Κιτριές

Αβία

Κάμπος

Ο Κάμπος Αβίας είναι ένα από τα γραφικά κεφαλοχώρια της Μεσσηνιακής Μάνης, σε υψόμετρο 350 – 421 μ., και απέχει από την Καλαμάτα 22 χιλιόμετρα. Ο Κάμπος τοποθετείται από πολλούς αρχαιολόγους στο χώρο της αρχαίας Γερηνίας και της ομηρικής Ενόπης. Δηλαδή, θεωρείται σαν διάδοχος και των δύο αυτών πανάρχαιων πολισμάτων.

Η Γερηνία, όπως μας πληροφορεί ο Παυσανίας – και σ´ αυτό συμφωνεί κι ο γεωγράφος Πτολεμαίος – ήταν πόλη μεσόγειος και μετείχε του Κοινού των Ελευθερολακώνων. Την ταυτίζει με την Ενόπη, που ο Όμηρος την αναφέρει σαν ένα από τα εφτά “ευ ναιόμενα πτολίεθρα” του Αγαμέμνωνος, και διευκρινίζει ότι στις ημέρες του λεγόταν

“Γερηνία”

Η Γερηνία (και Γέρηνα), σύμφωνα με τις παραδόσεις, που διέσωσε ο Παυσανίας, έδωσε το όνομά της και στο θρυλικό Βασιλιά της Πύλου Νέστορα, που λεγόταν και “Γερήνιος”, γιατί σ´ αυτή, όταν ο Ηρακλής κατέλαβε την Πύλο, κατέφυγε και παρέμεινε κάμποσο καιρό.

Και σ´ αυτή ο Νέστωρ μετέφερε τα οστά του Μαχάονος, γιου του Ασκληπιού, που σκοτώθηκε στον πόλεμο της Τροίας και τα ενταφίασε στη θέση “Ρόδον”. Στην ίδια θέση υπήρχε και το “Ιερόν Άγιον”, όπου είχε στηθεί και όρθιο χάλκινο άγαλμα του “Μαχάονος εστεφανωμένου”, και γίνονταν “ιάματα νόσων”.

Ο μυκηναϊκός θολωτός – βασιλικός “τάφος του Μαχάονος”, που τοποθετείται γύρω στο 1250 π.Χ., έχει βρεθεί στη θέση “Γαρμπελιά” Κάμπου και διατηρείται σε αρκετά καλή κατάσταση. Επίσης έχει επισημανθεί από τον Γυμνασιάρχη Νικ. Γιαννουκόπουλο, τον αοίδημο Σ. Κουγέα και τον αρχαιολόγο Σπ. Μαρινάτο κι άλλος τάφος ή το αρχαίο “Τρικκαίον Ασκληπιείον” της Γερηνίας.

Το πανάρχαιο τούτο πόλισμα, η Γερηνία, που διαδέχτηκε την Ενόπη, είχε τέτοια αίγλη ώστε έδωσε το όνομά του και σ´ όλη τη γύρω περιοχή. Με την ονομασία Γερηνία, οι αρχαίοι συγγραφείς και γεωγράφοι, δεν εννοούσαν μόνο την πόλη, αλλά και την ευρύτερη περιοχή.

Έτσι αρχαιολόγοι, όπως ο Valmin, ο Boblaye κ.α., τοποθετούν το όρος Καλάθι που μνημονεύει ο Παυσανίας, στο βουνό Αγιώργης των Δολών και το Ιερό της Κλαίας και το σπήλαιο στην ανατολική κλιτή του ίδιου βουνού. Όσο για το όνομα Κλαία, ο Κουγέας είχε τη γνώμη ότι αναφερόταν σε κάποια Νύμφη Κλαία.

Η χαράδρα της Κοσκαράκας

Όσο για τα ιερά του Διονύσου και της Αρτέμιδος, που επίσης αναφέρει ο Παυσανίας, τοποθετούνται βορειοανατολικά του Κάμπου κοντά στη σωζόμενη αρχαιοπελασγική ακρόπολη, στο χωριό Κέντρο-Μπρίντα Γαϊτσών, όπου μάλιστα ο Valmin βλέπει και το πολυθρύλητο ιερό της “Λιμνάτιδος Αρτέμιδος” τοποθετώνας την αρχαία “Xοίρειο Νάπη” στη χαράδρα της “Κοσκάρακας”.

Σ´ αυτή τη χαράδρα, όπου και τα όρια των Κοινοτήτων Κάμπου και Σωτηριανίκων, σώζονται βυζαντινά τείχη της άλλοτε ισχυρής πόλεως “Μαρβινίτσας”. Επίσης πάνω από την “Κοσκάρακα”, στο μεταίχμιο Κάμπου-Σωτηριανίκων και κάτω από τον “Κόκκινο γκρεμό”, υπάρχουν το “Καταφύγι του Πόντου” και το “Καταφύγι της Πρίφτσαινας” – κι αυτά, όπως και τα τείχη της “Μαρβίνιτσας”, ανήκουν στη δικαιοδοσία της Κοινότητας Σωτηριανικων.

Δυτικά του Κάμπου υπάρχει το ερειπωμένο πυργόσπιτο του Μπέη της Μάνης καπετάν Κουμουντούρου ή Κουμουνδούρου, τον οποίο πολιόρκησαν και εξόντωσαν οι Τούρκοι. Εκεί βλέπουμε και τη προτομή του Αλέξανδρου Κουμουνδούρου, απογόνου του Μπέη, που υπήρξε πολλές φορές Πρωθυπουργός.

Ο Πύργος-κατοικία της Γαρμπελιάς, όπου γεννήθηκε ο αείμνηστος Πρωθυπουργός, είναι ένα οικοδόμημα ιδιαίτερης ιστορικής αξίας και βρίσκεται στον ενιαίο αρχαιολογικό χώρο που περιλαμβάνει το κάστρο της Ζαρνάτας και το βασιλικό θολωτό τάφο του Μαχάονα.

Στη περιοχή διακρίνουμε ακόμη την εκκλησία της Ζωοδόχου Πηγής με ξυλόγλυπτο τέμπλο και σημαντικές τοιχογραφίες, το δίδυμο σταυρεπίστεγο ναό του Αγίου Ιωάννη του Προδρόμου (13ος αι.) και τη Βυζαντινή εκκλησία των Αγίων Θεοδώρων με τις σπουδαίες αγιογραφίες.

Κιτριές 

Οι Κιτριές είναι το τελευταίο χωριό που θα συναντήσετε στον παραλιακό δρόμο του Δήμου Αβίας. Με πλούσια βλάστηση και άπλετη θέα στη θάλασσα, αποτελεί θέρετρο για τους καλοκαιρινούς μήνες.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *